آموزش ویولن و ویولا

اساتید ویولن و ویولا در آموزشگاه موسیقی چکاد

مصطفی حیات غیبی

مدرس ویولن و ویولا
شنبه

یاسمن احمدی

مدرس ویولن
دوشنبه، چهارشنبه، پنجشنبه

مهدی قدیمی

مدرس ویولن
شنبه

ملیحه عبادی

مدرس ویولن
سه شنبه

کلاس های آموزش ویولن به چه صورت است؟

به صورت سنتی کلاس های آموزش ویولن یک روز در هفته و به مدت سی دقیقه است، اما این رویه در آموزش نوازندگی ویلن و بقیه سازها رویه درستی نیست و دارای کاستی های فراوان می باشد چون در زمان نیم ساعته خصوصی مدرس خیلی مطالب را نمی تواند در کلاس تدریس کند.

مخصوصاً اینکه ساز ویلن پرده بندی ندارد و نوازنده با گوش خودش باید تشخیص بدهد که انگشت خود را دقیقاً در چه نقطه ای و با چه فشاری روی دسته ساز قرار دهد تا صدا فالش نباشد و بهترین صدای ممکن از ساز ساتع شود.

بنابراین از همان ابتدا هنرجو باید همزمان در کلاس سلفژ و تئوری موسیقی هم شرکت کند. اگر کلاس های سلفژ به صورت گروهی باشد نتیجه بهتری خواهد داشت چون زمان کلاس های گروهی معمولاً یک ساعت است و هنرجویان در کلاس تکرار و تمرین بیشتری خواهند داشت و نتایج بهتری خواهند گرفت.

تمرین روزانه برای آموزش ویلن به مدت حداقل 45 دقیقه ای را فراموش نکنید. کلاس آموزش ساز ویولن و همه سازها بدون تمرین روزانه هرگز نتیجه بخش نخواهد بود.

حتما تمرین ویولن در منزل را به صورت دقیق به روشی که مدرس ویولن از شما میخواهد انجام دهید چرا که روش تمرین و زمان تمرین دو عنصر تضمین کننده موفقیت شما در آموزش ساز ویلن خواهد بود.

 کلاس آنلاین آموزش ویولن

توصیه میشود آموزش ویولن حداقل برای مدت 4 الی 6 ماه ابتدای آموزش حتما بصورت حضوری صورت گیرد و در ادامه می توان از کلاس های آنلاین  ویولن هم بهره برد. ولی به صورت کلی ، ساز ویولن جزء سازهایی است که شرکت در کلاس های حضوری به کلاس های آنلاین ارجحیت دارد و بهتر است تنها در صورتیکه برای یک یا دو جلسه در بین جلسات خود برای شرکت حضوری در کلاس مشکل داشتید از این امکان استفاده کنید و نه بیشتر.

سن یادگیری ساز ویولن

موسیقی را در هر سنی می توان شروع کرد . اما طبیعتاً هرچه موسیقی را از سنین کمتر آغاز کنیم در آینده نتایج درخشان تری خواهیم گرفت. آموزش ویلن نیز از این  قاعده مستثنا نمی باشد. انعطاف پذیری عضلات، فراغت فکری، امکان زمان بیشتر برای تمرین، عدم مشغله های روزمره بزرگسالی، آموزش پذیری بیشتر ذهن از دلایلی هستند که توصیه می شود موسیقی و همچنین نوازندگی ساز ویلن و بقیه ساز ها را از سنین  کودکی آغاز کنیم.

هنرجویان پس از پابان دوره ارف (موسیقی کودکان) میتوانند فراگیری ساز ویلن را به عنوان ساز تخصصی آغاز کنند. اگر شروع دوره ارف را بین 4 تا 5 سالگی به بعد در نظر بگیریم با احتساب دوره ارف 2 ساله، شروع اموزش ویلن را می توانیم حدود 6 تا 7 سالگی در نظر بگیریم.

البته در متد سوزوکی ممکن است پیش زمینه دوره ارف نیاز نباشد و در واقع هنرجو دوره مقدماتی را با نام سوزوکی (با ساز ویلن)، طی می کند که البته نیاز به حوصله و صبر بسیار هنرجو و مهمتر از آن والدین دارد. بنابراین اگر احساس می کنید ممکن است فرزند شما از دوره های این چنینی خسته شود. موسیقی را با همان دوره ارف (به صورت گروهی) آغاز کنید تا بنیانهای موسیقی در ذهن فرزندتان شکل بگیرد و بعد به فراگیری ویلن بپردازید.

پس از سن 8 سالگی هنرجو می تواند نزد یکی از اساتید ویلن که تخصص کار با کودکان را دارد و با متد سوزوکی کار می کند، آموزش ویلن را به آهستگی برای فرزندانتان آغاز کنید.

هرچه سن هنرجو بالاتر می رود، از آنجایی که ذهن آموزشی فرد با تجربه تر می شود، آموزش ویلن نیز از جهتی آسان تر می گردد. اما انعطاف پذیری عضلات و رسوخ مطالب موسیقی در ذهن هنرجو در همان دوران کودکی کارسازتر است. در نظر داشته باشید که فراگیری هنرجویان کودک کندتر و عمیق تر است و هرچه سن هنرجو بیشتر می شود اگرچه یادگیری به دلیل تجربه بیشتر ذهن آموزشی هنرجو سریعتر می شود اما مطالب کمتر دورنی می گردد.

پس بهتر است آموزش ویولن را از سنین کودکی آغاز کنید اما هیچ عجله ای برای نتیجه گیری در نوازندگی ویلن نداشته باشید.

آشنایی بیشتر با ساز ویلن

ویولن یک ساز زهی و آرشه‌ای است و کوچک‌ترین عضو سازهای زهی آرشه‌ای  محسوب می شود.ویولن دارای چهار سیم است که کوک آن ها از زیر به بم به ترتیب می (سیم اول)، لا (سیم دوم)، ر (سیم سوم)، سل (سیم چهارم ) می باشداصوات سیم‌های مجاور نسبت به‌یکدیگر فاصله پنجم درست تشکیل می‌دهند.ویولن از جمله سازهای بدون دستان (پرده) می باشد و به همین دلیل  قادر است تمام فواصل کروماتیک و کوچک‌تر از آن و  همچنین فواصل کروماتیک مخصوص موسیقی ایرانی را نیز اجرا نماید.

ویلن حدود1550 م. با اقتباس از فیدل (کمانچه) ، ربک و (( لیردابراچیو)) ی قرون وسطی ابداع شد. جزئیات تکامل این سازکاملا روشن نیست اما ویلن های اولیه هم دارای چهارسیم، گوشی کوک در کنار دسته، جدارهای کنگره دارو شیارهای صوتی F مانند بودن و اختلاف زیادی با ویولن های امروزی نداشتند.

در ایتالیا از قرن شانزدهم ساختن ویولن آغاز شد و بعدها توسط استرادیواری (stradivari) گوارنری (Guarneri) و آماتی(Amati) به اوج شکوفایی خود رسید. درطول قرن هجدهم نوازندگان چیره دست و آهنگسازانی چون ویوالدی و تارتینی، گستره وسیعی به تکنیک نواختن این سازبخشیدند.

ویولن درمحدوده ی سوپرانوی بخش سازهای زهی آرشه ای است و هنگام نواختن، آن را روی شانه چپ می گذارند و با سمت چپ چانه، و از قسمت پایین با بازو و دست چپ، آن را ( از گردن ساز) نگه می دارند. تمام تکنیک ها و افکت های رنگی گفته شده، در این ساز قابل اجرا هستند.

ویولن

کوک، محدوده صوتی و انگشت گذاری ویولن

موسیقی برای ویولن در کلید سل نوشته می شود. اعداد رومی بالای خطوط حامل در شکل زیر، نشان دهنده سیم های ویولن هستند.

محدوده صوتی ویولن

محدوده کاربذد ویولن (بدون استفاده ازهارمونیک ها) ازG تا E7 است اما در موسیقی های تک نوازی یا در ارکستر مجلسی تا B7   یا حتی بالاتر ازآن نیز امکان پذیر است. باید توجه داشت که کنترل کوک دقیق در محدوده ی خیلی بالا در هر نوع ساز زهی مشکل است. در دوره ی کلاسیک، محدوده ویولن تا A بود. بعد از پوزیسیون هفتم، جایی که نت (لا) بالاترین نت است فضای بین انگشت ها کوچک تر می شود.

 

مطالعه کنید : اگر علاقمند به آموزش هنگدرام هستید از این قسمت وارد صفحه هنگدرام شوید.

انگشت گذاری ویولن

انگشت گذاری برای پنج پوزیسیون اول در ویولن مطابق این نمودار است:

توجه داشته باشید که نت G سیم دست باز تا C# فقط در یک سیم قابل دسترسی هستند. از نت D4 هر نت می تواند روی بیشتر از یک سیم نواخته شود.

مثلا D4 را می توان با سیم دست بازیا با انگشت چهارم روی سیم G درپوزیسیون اول نواخت. همچنین می توان با انگشت سوم روی سیم G در پوزیسیون دوم، یا با انگشت دوم روی سیم G در پوزیسیون سوم و یا با انگشت اول روی سیم G در پوزیسیون پنجم نواخت.

اگر آهنگساز یا ارکستراتور (تنظیم کننده ی اثر برای ارکستر) با انگشت گذاری ساز آشنایی کامل داشته باشد، برای تولید تمبر (رنگ صوتی) خاص در اثر، انگشت گذاری را در پارتیتور مشخص می کند.

تولید تمبر خاص، به این شکل است که مثلا سیم های دست باز صدای خاصی دارند و در قطعات با تمپوی سریع، ترکیب نت های سیم های دست باز و گرفته شده، صدای نا موزونی نمی دهند. اما در قطعات با تمپوی کند و تاثیرگذار، آهنگساز خواهان آن است که تمام تن ها رنگ یکسانی داشته باشند.

نواختن روی یک سیم در ساز ویولن

اگر آهنگساز و یا ارکستراتور نیاز داشته باشد بخشی منحصراَ روی یک سیم نواخته شود ، آن بخش باید واژه SUL به اضافه­ی نام سیم ذکر شوند. مثلا  sul D یا sul A. فرانسوی ها بیشتر ترجیح میدهند از اعداد رومی استفاده کنند و این قاعده برای تمام سازهای این خانواده صدق میکند.

سیم سل (G) ویولن

سیم سل ضخیم ترین و رساترین سیم از چهار سیم ویولن است و همانطور که نوازنده به پوزسیونهای بالاتر در این سیم می رود ، به علت کوتاه تر شدن ویبراسیون صدا فشرده تر می شود.

سیم لا (A) ویولن

ویژگی های صدای سیم لا در پوزسیون اول بسیار چشمگیر و مورد توجه است. این سیم در پوزسیونهای بالاتر شفافیت و قدرت خود را از دست میدهد. پوزسیونهای بالاتر برای قسمتهای تغزلی مناسب اند و اگر در آنها شفافیت و درخشندگی مورد نظر باشد نوازنده باید از سیم می ( E ) برای بقیه قسمت استفاده کند.

 اجرای آکوردهای چند صدایی ( multiple stops) در ساز ویولن

در کارهای ارکستری معمولا راحت ترین آکورد های دوتایی استفاده می شوند. بویژه برای افکت های آکوردی یا قطعات پرصدا. از آنجا که ارکستر سمفونیک حداقل شانزده ویولن اول و چهارده ویولن دوم دارد قسمتهایی که برای یک نوازنده نواختن آن مشکل است با divisi آسان می شوند.

هارمونیک ها (harmonics)

گاهی اوقات در یولن تنها و موسیقی مجلسی آهنگساز از نوازنده میخواهد تا هارمونیک های مصنوعی متفاوت با آنچه در بخش کل سازهای زهی بحث شد تولید کند. این روش به ندرت در کارهای ارکستر استفاده میشود زیرا تنهای تولید شده در این روش ضعیف اند. از آنجا که تولید هارمونیک های مصنوعی در بحث زیر آسانترین راه برای نواختن است این روش در پارتیتورهای ارکستری بیشتر دیده می شود.

 خرید ساز ویولن

ساز ویلن دارای سایزبندی های متفاوتی می باشد و هر نوازنده ای بر حسب جثه و بلندی انگشتان باید ویلن مناسب خودش را داشته باشد.  البته بزرگ سالان با ویلن سایز کامل (4/4) کار می کنند اما ویلن برای کودکان از کوچکترین ساز (16/1) به بالا ساخته می شود و هرچه هنرجو بزرگتر می شود باید ویلن قبلی را کنار بگذارد و ویلن بزرگتر تهیه کند. معمولاً هنرجویان 6 سال به بالا تا زمان بزرگسالی 3 یا 4 سایز ساز را باید در طول زمان عوض کنند.

در زمان خرید ساز حتما از یک متخصص و یا ترجیحا مدرس مشورت بگیرید و خرید ساز از فروشنده را منوط به تایید مدرس کنید. به اینصورت که با فروشنده شرط کنید که پس از خرید اجازه داشته باشید ساز را به رویت مدرس رسانده و در صورت عدم تایید ساز توسط ایشان، ساز را مرجوع کنید.

نگهداری ساز ویولن

ویولن نسبت به تغییر محیط بسیار حساس است. در صورتی که می توان گفت شرایطی که برای انسان مناسب است برای ویولن هم مناسب است. به خصوص مراقب باشید که از درجه حرارت های غیر متعارف، خشکی و نیز رطوبت زیاد هوا دوری کنید. به عنوان مثال گذاشتن ویولن در ماشین در تابستان یا زمستان، و یا در محیط بسیار مرطوب یا خشک و نیز در مقابل نور مستقیم آفتاب.

پس از هر تمرین، با یک تکه پارچه نرم تمام اثرات ناشی از کلیفون و عرق دست را از روی ساز پاک کنید و همچنین کلیفون باقی مانده روی سیم ها.

به منظور اطمینان از دقت و کیفیت خوب صدای ساز، حداقل دوبار در سال سیم های ساز را عوض کنید. ممکن است هنگام نواختن ساز، سیمی پاره شود، به همین دلیل پیشنهاد می شود همیشه یک دست سیم اضافی نزد خود داشته باشید.

بعد از کوک کردن مکرر سیم ها، ممکن است خرک به ندرت به یک طرف مایل یا کج شود. در این صورت لازم است که خرک را صاف کرده و مطمئن شوید که پایه ها به خوبی به ویولن چسبیده باشند. هر گاه برای مدتی طولانی از ویولن استفاده نمی کنید، باید کمی سیم های آن را شل کنید.

نگهداری آرشه ویولن

تمامی مطالبی که در مورد آب و هوا و شرایط محیطی مربوط به ویولن گفته شد، در مورد آرشه هم صدق می کند. توجه داشته باشید که موهای آنرا (توسط پیچ ته آرشه) سفت کنید و به مقدار کافی همه آرشه را کلیفون بزنید. مراقب باشید کلیفون به فلز ته آرشه برخورد نکند، در این صورت ترک خواهد خورد. بر حسب نوع کلیفون (به ویژه نوع نرم آن) باید دقت کرد که تحت شرایط هوای گرم شل نشود.

هنگامی که تمرینتان پایان یافت، هر گونه گرد کلیفون و اثر دست را با دقت از روی چوب آرشه پاک کنید و همچنین توسط پیچ ته آرشه، مقداری موهای آن را شل کنید، اما نه در حدی که موهای آن پخش شود. هرگاه موهای آرشه کم شدند، دوباره به آن مو اضافه کنید.

دقت کنید که موهای آرشه با دستانتان لمس نشود.

 از نوازندگان مطرح ویولن می توان به آنتونیو ویوالدی (۱۷۴۱-۱۶۷۸) ، نیکولوپاگانینی( ۱۷۸۲- ۱۸۴۰) و یهودی منوهین(۱۹۱۶ -۱۹۹۹) اشاره کرد.

برای کسب اطلاعات بیشتر راجع به شرایط کلاس های آموزشی به سایت آموزشگاه موسیقی چکاد مراجعه فرمایید.

پرسش و پاسخ 0

بحث درباره این مقاله را شما آغاز کنید!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *